سمند نخستین خودروی ملی ایران است که در سال ۱۳۸۰ توسط ایران خودرو بر مبنای پلتفرم پژو ۴۰۵ معرفی شد و اولین سری آن با کد X7 و تیپ EL در سال ۱۳۸۱ به دست خریداران رسید. این خودرو با هدف جایگزینی پیکان و ارائه محصولی مدرن‌تر با طراحی اختصاصی ایرانی طراحی شد و به‌سرعت جای خود را در سبد محصولات ایران خودرو باز کرد. سمند در طول سال‌های تولید خود در تیپ‌های مختلفی از جمله EL، LX و SE عرضه شده که هرکدام تفاوت‌هایی در طراحی چراغ‌های عقب، جلوپنجره، چیدمان داشبورد و امکانات رفاهی داشته‌اند. تیپ LX که مجهزترین نسخه این خودرو محسوب می‌شود، امکاناتی نظیر ترمز ضدقفل، کیسه هوای راننده و سرنشین، رینگ آلومینیومی، تنظیم برقی صندلی‌های جلو و صندوق‌پران الکتریکی را نسبت به سمند معمولی داراست.

از نظر فنی، سمند در ابتدا با موتورهایی مانند XU7 عرضه شد و در سال ۱۳۸۹ امکان انتخاب موتور ملی EF7 نیز برای آن فراهم شد که در همان سال سیستم عیب‌یاب خودکار (مولتی‌پلکس) نیز به این خودرو اضافه گردید. مصرف سوخت ترکیبی سمند LX حدود ۸ لیتر در هر ۱۰۰ کیلومتر گزارش شده که در جاده‌های برون‌شهری به حدود ۶ لیتر کاهش می‌یابد؛ رقمی که نسبت به برخی رقبای هم‌رده داخلی خود کمی بالاتر است. سمند SE نیز به‌عنوان جایگزین سمند معمولی، طراحی جلوپنجره مشابه LX را دارد اما فاقد امکاناتی مانند سیستم مالتی‌پلکس، فرمان تلسکوپی و حسگرهای هشداردهنده دنده عقب است و تنظیم پنجره‌های عقب و آینه‌های جانبی آن نیز به‌صورت دستی انجام می‌شود.

سمند در طول بیش از دو دهه تولید، پایه بسیاری از محصولات دیگر ایران خودرو از جمله سمند سورن (فیس‌لیفت این خودرو) و در نهایت دنا قرار گرفت؛ خودرویی که با وجود تفاوت در طراحی بیرونی و داخلی، از نظر فنی و موتور ملی تفاوت قابل‌توجهی با سمند LX ندارد. طراحی جادار کابین، قیمت مناسب نسبت به سدان‌های وارداتی و در دسترس بودن گسترده قطعات یدکی از مهم‌ترین دلایل محبوبیت بلندمدت سمند در بازار ایران بوده است، هرچند این خودرو در طول سال‌ها با انتقاداتی درباره کیفیت مونتاژ و برخی ایرادات فنی نیز مواجه بوده است.